Chảy nước mũi gây nhiều phiền toái trong sinh hoạt, công việc hàng ngày của mỗi người. Tình trạng này do nhiều nguyên nhân gây ra, tưởng như vô hại nhưng nếu để chảy lâu có thể dẫn đến các bệnh lý về đường hô hấp. Cùng tìm hiểu 8 cách giúp ngưng chảy nước mũi đơn giản mà hiệu quả trong bài viết này nhé!
Chảy nước mũi là gì?
Chảy nước mũi là tình trạng chất nhầy chảy ra khỏi mũi của bạn, do nhiều nguyên nhân gây ra, chẳng hạn như không khí lạnh khô, dị ứng hoặc cảm lạnh thông thường, cũng có thể là do viêm mũi. Độ đặc và màu sắc của chất nhầy chảy ra từ mũi của bạn phụ thuộc vào nguyên nhân.
Chảy nước mũi thường xảy ra cùng với các triệu chứng sau:
- Nghẹt mũi
- Hắt xì
- Nhỏ giọt sau mũi. Đây là lúc nhiều chất nhầy tích tụ và chảy xuống phía sau cổ họng của bạn hơn bình thường, nó có thể gây đau họng và ho.
- Ngứa hoặc chảy nước mắt
Nguyên nhân gây chảy nước mũi?
Hai nguyên nhân phổ biến nhất gây chảy nước mũi bao gồm:
- Dị ứng (viêm mũi dị ứng) như phấn hoa, lông thú cưng hoặc bụi.
- Nhiễm virus, như cảm lạnh thông thường, cúm và COVID-19.
Các nguyên nhân khác gây chảy nước mũi bao gồm:
- Nhiệt độ lạnh: Khi bạn hít vào bằng mũi, mũi sẽ làm ấm không khí và bổ sung độ ẩm cho không khí khi nó đi vào phổi. Không khí lạnh, khô gây kích ứng niêm mạc mũi của bạn. Để phòng vệ, tuyến mũi của bạn tiết ra chất nhầy dư thừa để giữ ẩm cho niêm mạc, dẫn đến sổ mũi.
- Chảy nước mắt: Khi cơ thể tiết ra quá nhiều nước mắt (chẳng hạn như do khóc hoặc do chất kích thích trong mắt), nước mắt sẽ chảy qua góc trong của mí mắt, qua ống lệ mũi và vào khoang mũi. Những giọt nước mắt này có thể chảy ra khỏi mũi và kích thích sản xuất chất nhầy, dẫn đến chảy nước mũi nhiều hơn.
- Nhiễm trùng xoang (viêm xoang): Nhiễm trùng do vi khuẩn, nhiễm virus và dị ứng có thể gây kích ứng xoang, khiến chúng bị tắc nghẽn và chứa đầy chất lỏng. Điều này có thể gây ra áp lực và đau ở mặt, nghẹt mũi và chảy nước mũi với chất nhầy đặc màu vàng hoặc xanh lục.
- Polyp mũi: Polyp mũi là những khối u lành tính (không gây ung thư) phát triển bên trong mũi và xoang của bạn. Khi lớn lên, chúng có thể gây sổ mũi và các triệu chứng khác.
- Dị vật mũi: Nếu có vật gì đó mắc kẹt trong mũi, nó sẽ khiến cơ thể bạn tạo ra chất nhầy để cố gắng tống nó ra ngoài. Điều này thường xảy ra ở trẻ em và thường liên quan đến chất nhầy có mùi hôi chảy ra từ một lỗ mũi.
- Viêm mũi không dị ứng: Điều này xảy ra khi bạn bị sổ mũi, hắt hơi và các triệu chứng liên quan mà không rõ nguyên nhân dị ứng trong nhiều tuần đến nhiều tháng. Các chất kích thích như khói thuốc lá, khói giao thông và mùi nồng nặc có thể gây ra bệnh viêm mũi không dị ứng. Viêm mũi vận mạch là loại phổ biến nhất.
- Viêm mũi vị giác: Điều này gây chảy nước mũi khi bạn ăn một số loại thực phẩm, như thức ăn cay hoặc ấm. Một chất hóa học trong thức ăn cay gọi là capsaicin sẽ kích thích dây thần kinh sinh ba, khiến bạn chảy nước mũi.
- Viêm mũi khi mang thai: Đây là khi bạn bị chảy nước mũi trong sáu tuần trở lên khi mang thai. Nó xảy ra do sự thay đổi lưu lượng máu (trong trường hợp này là đến màng nhầy của bạn) và thay đổi hormone.
- Một số loại thuốc: Một số loại thuốc có thể có tác dụng phụ gây chảy nước mũi, bao gồm thuốc tránh thai, một số loại thuốc huyết áp, thuốc chống trầm cảm và thuốc điều trị rối loạn cương dương.
- Rò rỉ dịch não tủy (CSF): Rò rỉ CSF là khi chất lỏng xung quanh não và tủy sống của bạn rò rỉ từ nơi đáng ra phải có. Trong một số trường hợp, nó có thể chảy ra từ mũi của bạn. Nó thường trong, nhiều nước và thường chỉ chảy ra từ một lỗ mũi.
- Việc cai nghiện opioid: Việc cai nghiện opioid xảy ra nếu bạn phụ thuộc về mặt thể chất vào opioid và ngừng dùng chúng. Nó gây ra nhiều triệu chứng, bao gồm sổ mũi và chảy nước mắt quá mức
Bài viết tham khảo: 6 Cách điều trị viêm mũi dị ứng hiệu quả bạn cần biết.
Làm thế nào để ngưng chảy nước mũi nhanh nhất?
1. Uống nhiều nước
Uống nhiều nước khi bị chảy nước mũi có thể hữu ích nếu bạn cũng có triệu chứng nghẹt mũi. Điều này đảm bảo rằng chất nhầy trong xoang sẽ loãng ra và bạn dễ dàng tống ra ngoài. Nếu không, nó có thể đặc và dính, khiến mũi bạn bị nghẹt hơn.
Tránh đồ uống làm mất nước hơn, chẳng hạn như cà phê và đồ uống có chứa cồn.
2. Đắp khăn ấm lên mặt
Đắp khăn ấm vùng mũi và trán là cách làm ngưng chảy nước mũi khá hiệu quả, nó giúp làm loãng nước mũi để thoát khỏi khoang mũi nhanh và dễ dàng hơn. Bạn có thể làm ấm khăn hoặc vải bằng nước nóng rồi chườm lên vùng cảm thấy nhiều áp lực nhất như mắt, mũi, gò má, lông mày,… Sau mỗi phút hãy làm nóng khăn lại và tiếp tục chườm đến khi giảm đau.
3. Dùng máy tạo độ ẩm
Theo một nghiên cứu năm 2019, hít hơi nước ấm từ máy tạo độ ẩm giúp cải thiện đáng kể sự tích tụ chất nhầy do viêm mũi dị ứng.
Tương tự, một nghiên cứu năm 2015 trên những người bị cảm lạnh thông thường cho thấy sử dụng phương pháp xông hơi khá hiệu quả. Nó giảm thời gian khỏi bệnh khoảng 1 tuần so với việc không xông hơi.
Máy tạo độ ẩm hoạt động bằng cách biến nước thành hơi để làm ẩm không khí khô. Khi bạn hít hơi ẩm, hơi ẩm sẽ giúp làm loãng và đánh bật chất nhầy, đồng thời làm dịu các xoang bị kích thích.
Nếu bạn quyết định sử dụng máy tạo độ ẩm, điều quan trọng là phải vệ sinh máy thường xuyên theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Nếu không, nó có thể trở thành nơi sinh sản của các vi sinh vật như nấm mốc và vi khuẩn, có thể làm trầm trọng thêm các vấn đề về xoang.
4. Xông hơi mặt
Giống như máy tạo độ ẩm, xông hơi mặt có thể giúp làm lỏng chất nhầy và giảm sổ mũi. Đây là cách thực hiện:
- Đun nóng nước trong nồi sạch trên bếp, vừa đủ để tạo ra hơi nước.
- Đặt khuôn mặt của bạn cách hơi nước khoảng 20 đến 25 cm trong khoảng 5 phút mỗi lần. Đừng để mặt bạn chạm vào nước. Nhắm mắt lại và hít thở sâu bằng mũi. Hãy nghỉ ngơi nếu mặt bạn quá nóng.
- Sau đó xì mũi để loại bỏ chất nhầy.
Lặp lại quá trình này 2 hoặc 3 lần một ngày nếu bạn vẫn còn triệu chứng. Nếu muốn, hãy thêm một vài giọt tinh dầu thông mũi vào nước xông hơi mặt. Bạn có thể lựa chọn những loại tinh dầu sau: bạch đàn, bạc hà, thông, hương thảo, cây xô thơm, bạc hà, cây tràm và tinh dầu húng tây.
Nếu không có những loại tinh dầu này, bạn có thể sử dụng các loại thảo mộc này ở dạng khô để thay thế. Hãy xông hơi mặt thành trà thảo dược và hít hơi – bạn sẽ nhận được những lợi ích tương tự.
5. Tắm nước nóng
Đây có thể nói là cách giúp ngưng chảy nước mũi rất hiệu quả và cực kì đơn giản. Cũng giống như máy tạo độ ẩm và xông hơi mặt, hơi nước nóng từ vòi sen có thể giúp giảm sổ mũi và nghẹt mũi.
Đặt mặt và xoang trực tiếp vào hơi nước và xịt từ vòi hoa sen để có kết quả tốt nhất. Để đạt hiệu quả hơn hãy ngâm mình trong bồn 5 – 7′.
6. Xịt mũi
Thuốc xịt mũi là phương pháp điều trị OTC phổ biến cho chứng sổ mũi. Mặc dù có sẵn thuốc xịt mũi dạng thuốc nhưng thuốc xịt mũi bằng nước muối là phương pháp điều trị tự nhiên giúp rửa mũi.
Theo một nghiên cứu năm 2021 đối với những người bị nhiễm trùng đường hô hấp trên, việc sử dụng thuốc xịt mũi bằng nước muối đã cải thiện các triệu chứng bao gồm sổ mũi, nghẹt mũi và chất lượng giấc ngủ.
7. Vệ sinh nhà cửa, không gian sống
Chảy nước mũi chủ yếu do những tác nhân gây kích ứng. Vì vậy, cách làm ngưng chảy nước mũi để mang lại hiệu quả lâu dài nhất là giữ vệ sinh nhà cửa và không gian sống bằng những biện pháp như:
- Bỏ thuốc lá hoặc tránh tiếp xúc với khói thuốc lá. Nếu biết khói là nguyên nhân khiến bản thân chảy nước mũi thì nên tránh đốt rác trong vườn hay đốt ngược gió.
- Cẩn thận với bụi, lông vật nuôi, các loại nấm mốc.
- Thay lưới lọc không khí thường xuyên để giảm các chất gây kích ứng.
8. Dùng thuốc sổ mũi
Một số loại thuốc không kê đơn (OTC) có thể giúp ngưng chảy nước mũi, bao gồm:
- Thuốc long đờm: Những loại thuốc này có thể làm loãng chất nhầy để giúp loại bỏ nó khỏi ngực của bạn. Nó cũng có thể giúp giảm sổ mũi.
- Thuốc thông mũi: Những loại thuốc này làm co lại và làm khô đường mũi của bạn. Chúng có thể giúp làm khô sổ mũi hoặc nghẹt mũi.
- Thuốc kháng histamine: Những loại thuốc này có thể giúp ích nếu bạn bị sổ mũi do dị ứng.
Hi vọng những thông tin trong bài viết trên sẽ giúp bạn biết thêm về các cách giúp ngưng chảy nước mũi tại nhà. Nếu tình trạng chảy kéo dài, áp dụng các biện pháp mà không đỡ hay đi khám để được chẩn đoán chính xác để tránh nguy cơ bị vấn đề về đường hô hấp nhé!
