Viêm mũi dị ứng là tình trạng khá phổ biến ở mọi lứa tuổi nhất là thời điểm giao mùa. Hắt hơi liên tục kèm nước mũi chảy giàn giụa, nghẹt mũi… là các triệu chứng phổ biến, tuy không nghiêm trọng nhưng lại ảnh hưởng lớn tới cuộc sống sinh hoạt hàng ngày. Tìm được cách điều trị viêm mũi dị ứng hiệu quả là mong muốn của bất cứ người bệnh nào.
Viêm mũi dị ứng là gì?
Viêm mũi dị ứng là phản ứng dị ứng với các hạt nhỏ trong không khí gọi là chất gây dị ứng. Khi bạn hít phải chất gây dị ứng qua mũi hoặc miệng, cơ thể bạn sẽ phản ứng bằng cách giải phóng một chất hóa học tự nhiên gọi là histamine.
Các triệu chứng bao gồm hắt hơi, nghẹt mũi và kích ứng mũi, họng, miệng và mắt. Viêm mũi dị ứng không giống như viêm mũi truyền nhiễm hay còn gọi là cảm lạnh thông thường bởi nó không lây nhiễm. Ngoài ra, không phải tất cả viêm mũi đều bị dị ứng. Nhiều người bị viêm mũi không dị ứng dẫn đến các triệu chứng tương tự.
Phân loại viêm mũi dị ứng
Viêm mũi dị ứng được phân loại dựa vào khoảng thời gian tồn tại của bệnh, triệu chứng cũng như ảnh hưởng của bệnh đến chất lượng cuộc sống, bao gồm:
- Viêm mũi dị ứng gián đoạn: biểu hiện triệu chứng dưới 4 ngày/ tuần hoặc dưới 4 tuần/ năm.
- Viêm mũi dị ứng dai dẳng: biểu hiện triệu chứng nhiều hơn 4 ngày/ tuần hoặc nhiều hơn 4 tuần/ năm.
Nguyên nhân gây viêm mũi dị ứng
Viêm mũi dị ứng xảy ra khi hệ thống miễn dịch của cơ thể phản ứng với chất kích thích trong không khí. Các chất gây dị ứng rất nhỏ nên bạn có thể dễ dàng hít chúng qua mũi hoặc miệng.
Viêm mũi dị ứng xuất phát từ nhiều chất gây dị ứng, bao gồm:
- Mạt bụi trong thảm, màn, giường và đồ nội thất
- Phấn hoa từ cây, cỏ và cỏ dại
- Lông thú cưng hoặc những mảnh tế bào da chết nhỏ
- Bào tử nấm mốc
- Gián: nước bọt và chất thải của chúng
- Dị ứng thực phẩm cũng có thể gây viêm mũi và cổ họng. Dị ứng thực phẩm có thể đe dọa tính mạng, vì vậy hãy nhận trợ giúp y tế ngay nếu bạn lo ngại rằng một loại thực phẩm nào đó liên tục gây ra các triệu chứng dị ứng.
Bài viết tham khảo: 9 nguyên nhân chảy máu mũi và cách xử trí tại nhà bạn cần biết.
Các triệu chứng của viêm mũi dị ứng
Các triệu chứng của viêm mũi dị ứng có thể xuất hiện quanh năm, nhưng trầm trọng hơn vào mùa xuân, mùa hè và đầu mùa thu do thời tiết ấm áp nên cỏ dại và hoa nở rộ, lượng phấn hoa cao hơn. Đối với những nhà nuôi thú cưng thì có thể trở nên tồi tệ hơn vào mùa đông vì dành nhiều thời gian hơn trong nhà và đóng cửa sổ.
Các triệu chứng của viêm mũi dị ứng bao gồm:
- Nghẹt mũi, hắt hơi và sổ mũi
- Ngứa mũi, họng và mắt
- Mắt đỏ hoặc chảy nước
- Nhức đầu, áp lực xoang và quầng thâm dưới mắt
- Nhiều chất nhầy trong mũi và cổ họng của bạn
- Mệt mỏi
- Đau họng do chất nhầy chảy xuống cổ họng (chảy nước mũi sau)
- Thở khò khè, ho và khó thở
Các triệu chứng của viêm mũi dị ứng khá là giống với cảm lạnh. Nhưng vẫn có một số khác biệt, đó là:
- Ngứa, đỏ và chảy nước mắt thường gặp khi bị dị ứng nhưng không phổ biến khi bị cảm lạnh.
- Cảm lạnh có nhiều khả năng gây đau nhức cơ bắp hoặc sốt.
Cách điều trị viêm mũi dị ứng
Một số loại thuốc dị ứng có thể cải thiện các triệu chứng của viêm mũi dị ứng. Những phương pháp điều trị này có nhiều dạng, bao gồm dạng lỏng, thuốc viên, thuốc nhỏ mắt, thuốc xịt mũi và thuốc tiêm.
1. Thuốc kháng histamine
Thuốc kháng histamine có sẵn theo toa hoặc không kê đơn (OTC). Chúng hoạt động bằng cách ngăn chặn histamine mà cơ thể bạn giải phóng trong phản ứng dị ứng. Thuốc kháng histamine có dạng thuốc viên, chất lỏng, thuốc nhỏ mắt, thuốc xịt mũi và ống hít. Chúng bao gồm:
- Loratadin (Claritin).
- Cetirizine (Zyrtec).
- Fexofenadine (Allegra).
- Levocetirizine (Xyzal).
Thuốc kháng histamine có thể gây buồn ngủ. Tránh uống rượu khi dùng thuốc kháng histamine, đặc biệt nếu bạn chuẩn bị lái xe.
2. Thuốc thông mũi
Những loại thuốc này làm giảm tắc nghẽn trong mũi và xoang của bạn. Bạn có thể dùng thuốc thông mũi bằng đường uống (dạng viên hoặc dạng lỏng) hoặc dùng thuốc xịt mũi. Chúng bao gồm:
- Thuốc xịt mũi Afrin.
- Thuốc xịt mũi Phenylephrine (Neo-Synephrine).
- Pseudoephedrine (Sudafed).
Thuốc thông mũi có thể làm tăng huyết áp và gây đau đầu, khó ngủ và khó chịu. Thuốc thông mũi có thể gây nghiện khi bạn sử dụng lâu hơn năm ngày.
3. Thuốc xịt mũi chứa chất chống viêm
Những loại thuốc xịt và ống hít chứa chất chống viêm làm giảm viêm và giảm các triệu chứng sốt cỏ khô. Các loại thuốc xịt mũi phổ biến nhất là Flonase, Nasacort và Rhinocort.
4. Thuốc ức chế leukotriene
Trong phản ứng dị ứng, cơ thể bạn giải phóng leukotrien, histamine và các hóa chất khác gây ra các triệu chứng viêm. Chỉ được bán khi có đơn thuốc, những viên thuốc này ngăn chặn leukotriene. Chất ức chế leukotriene phổ biến nhất là montelukast.
5. Liệu pháp miễn dịch
Phương pháp điều trị này hoạt động bằng cách giúp cơ thể bạn học cách dung nạp các chất gây dị ứng. Bác sĩ sẽ cho bạn một loạt mũi tiêm (tiêm dị ứng hoặc liệu pháp miễn dịch dưới da) với một lượng nhỏ chất gây dị ứng. Mỗi lần bạn tiêm, bác sĩ sẽ tăng lượng chất gây dị ứng. Theo thời gian, hệ thống miễn dịch của bạn phát triển khả năng miễn dịch với chất gây dị ứng và ngừng phản ứng với nó.
Trong một số trường hợp nhất định, bác sĩ có thể đề nghị liệu pháp miễn dịch dưới dạng viên thuốc đặt dưới lưỡi gọi là liệu pháp miễn dịch đường uống. Hiện tại, liệu pháp miễn dịch đường uống chỉ áp dụng cho trường hợp dị ứng với cây, cỏ và mạt bụi.
6. Thay đổi chế độ sinh hoạt
Cách điều trị viêm mũi dị ứng hiệu quả nhất là tránh tiếp xúc hoặc hít các chất gây dị ứng bằng cách thay đổi chế độ sinh hoạt sao cho hợp lý, ví dụ như:
- Sử dụng máy lạnh thay vì để cửa sổ mở, việc làm này sẽ giúp bạn tránh tiếp xúc với phấn hoa, khói hoặc bụi
- Rửa mũi bằng nước muối sinh lý khi xuất hiện thay đổi thời tiết, cảm nhận có chất gây dị ứng trong không khí.
Hi vọng những thông tin trong bài viết trên sẽ giúp bạn hiểu thêm về viêm mũi dị ứng. Nếu tình trạng không suy giảm bạn hãy đến bác sĩ để tìm cách điều trị tối ưu nhất cho bạn nhé!
